Bài hát: Stand By Me (Ben E. King)

Thông tin bài hát: Stand By Me
- Trình bày: Ben E. King
- Album: Don't Play That Song!
- Năm phát hành: 1962
- Tác giả: Ben E. King, Jerry Leiber, Mike Stoller
- Thể loại: Nhạc Âu Mỹ, POP, R&B, Soul, US-UK
Lời bài hát
When the night has come
And the land is dark
And the moon is the only light we’ll see
No I won’t be afraid, no I won’t be afraid
Just as long as you stand, stand by me
And darlin’, darlin’, stand by me, oh stand by me
Oh stand now, stand by me, stand by me
If the sky that we look upon
Should tumble and fall
Or the mountains should crumble to the sea
I won’t cry, I won’t cry, no I won’t shed a tear
Just as long as you stand, stand by me
And darlin’, darlin’, stand by me, oh stand by me
Oh stand now, stand by me, stand by me
So darlin’, darlin’, stand by me, oh stand by me
Oh stand now, stand by me, stand by me
Whenever you’re in trouble won’t you stand by me
Oh stand by me, won’t you stand by me.
Lời dịch
Khi màn đêm xô tới
Và đất trời trở tối
Và vầng trăng le lói tia sáng lẻ loi ta thấy
Không, anh không sợ hãi, không, anh không e ngại
Bao lâu mà em vẫn đứng bên anh mãi
Vậy em thương, em yêu, đến bên anh, lại gần anh
Sát bên anh, cạnh bên anh, cùng sát cánh
Nếu khung trời mà chúng ta trông xa
Nhỡ chẳng may nghiêng ngã
Hay núi non vụn vỡ tan vào biển cả
Anh sẽ không khóc, không để lệ sầu tuôn ra
Anh sẽ không rơi một giọt nước mắt
Chỉ cần em vẫn ở bên anh.
Và em à, em ơi, đến bên anh, lại gần anh
Sát bên anh, cạnh bên anh, mãi bên đời
Vậy em thương, em yêu, đến bên anh, lại gần anh
Sát bên anh, cạnh bên anh, cùng sát cánh
Mỗi khi em lâm hoạn nạn, lẽ nào không về bên anh
Về bên anh nhé, lẽ nào không về.
“Stand By Me” – một bài hát bất tử
Bài hát “Stand By Me” lấy cảm hứng từ một bài hát phúc âm với nội dung ước hẹn cho một tình yêu bền vững, và được King thể hiện, thu âm một mình trong album “Don’t Play that Song.”
Ban đầu King viết nó với một ý định đơn giản: dành tặng người phụ nữ anh yêu, Betty Nelson.
“Nếu bầu trời sụp đổ
Hay núi non vỡ tan vào biển khơi
Anh sẽ không khóc
Anh sẽ không rơi một giọt nước mắt
Chỉ cần em vẫn ở bên anh.”
Đây là bài hát về tình yêu vĩnh cửu, không chỉ trong ca từ, mà còn ngoài đời thực, chính là mối tình giữa King và vợ, Betty Nelson. Một tình yêu mạnh mẽ bền vững vượt qua những thử thách của thời gian.
King sáng tác ca khúc này và định trình diễn cùng ban nhạc The Drifters mà ông là một thành viên chủ chốt. Nhưng ban nhạc đã gạt ca khúc này đi.
Sau đó, King rời khỏi The Drifters và tạo dựng sự nghiệp riêng từ năm 1960, khi anh 23 tuổi và đang là giọng ca quan trọng nhất của ban nhạc. Trong một buổi thu âm ca khúc đơn ca đầu tiên của mình, Spanish Harlem, King sớm hoàn thành công việc và còn thừa chút thời gian.
Các nhà sản xuất huyền thoại Jerry Leiber và Mike Stoller, những người làm album cho anh, đã hỏi King có còn ca khúc nào chưa thu âm không. King nói còn Stand By Me, và chơi giai điệu của bài hát bằng cây đàn piano. Leiber và Stoller thích bài hát này, họ gọi các nhân viên phòng thu trở lại để ghi âm Stand By Me ngay lúc đó.
Mặc dù vậy, về sau cả 3 người, King cùng 2 nhà sản xuất, đều được ghi tên là đồng tác giả bài hát. Theo ký ức không đồng nhất của Stoller trong 2 cuộc phỏng vấn khác nhau, lúc thì cả ba cùng sáng tác bài hát, cùng hoàn thiện giai điệu và ca từ, lúc thì King đã sáng tác sẵn và đưa cho 2 nhà sản xuất.
Với Drifters, King đã để lại cho đời những ca khúc như There Goes My Baby, Save the Last Dance for Me, This Magic Moment và khoảng 20 ca khúc có mặt trong Billboard Hot 100 khác. Cho đến gần cuối đời, ông vẫn tiếp tục thu âm và lưu diễn không mệt mỏi. Nhưng như một số phận, Stand By Me sẽ mãi gắn liền với tên tuổi ông từ năm 23 tuổi đến cả sau khi qua đời.
Chỉ Stand By Me đã đủ đưa Ben E. King trở thành bất tử. Ảnh hưởng của bài hát đã tràn ngập trong nền văn hóa kể từ khi phát hành vào năm 1961.
Stand By Me ảnh hưởng rất lớn đến các giá trị văn hóa, thẩm mỹ từ khi xuất bản
Ngoài thành công của chính bản thu từ King, còn phải kể đến nguồn cảm hứng gần như vô tận mà Stand By Me đã truyền cho những nghệ sĩ và các nhân vật vĩ đại cùng thời, trong đó có ca sĩ John Lennon, võ sĩ quyền Anh Muhammad Ali và nhà văn Stephen King.
John Lennon đã thu âm lại Stand By Me và phát hành thành đĩa đơn vào năm 1975. Muhammad Ali, người nổi tiếng hơn với những cú đấm uy lực chứ không phải giọng ca trời phú, cũng từng hát lại Stand By Me. Bản thu được phát lần đầu trong một phim tài liệu của kênh thể thao ESPN và đưa vào album đầu tay I Am The Greatest! của Ali vào năm 1963.
Tổng cộng, hơn 400 nghệ sĩ cả trong lẫn ngoài giới âm nhạc đã thu âm phiên bản Stand By Me của chính họ, đến tận vài thập kỷ sau khi King lần đầu thu âm bản gốc. Các bản hát lại cũng nhiều lần lọt vào các bảng xếp hạng âm nhạc, như bản của Lennon lên đến thứ 20, thậm chí bản của Ali cũng suýt có mặt trong top 100 đĩa đơn của Billboard.
Nhà văn người Anh Stephen King đã lấy cảm hứng viết nên tiểu thuyết ngắn The Body, và rồi được chuyển thể thành bộ phim nổi tiếng cùng tên vào năm 1986.
Danh ca Ben E. King qua đời ở tuổi 76 năm 2015
Danh ca Ben E. King qua đời ở tuổi 76 vào ngày 30 tháng 4 năm 2015 tại New Jersey. Đại diện cho biết ông bị “vấn đề về mạch vành” khi qua đời. King sống cùng người vợ Betty trong 51 năm, có 3 đứa con và sáu người cháu.
Thành công của ca khúc Stand By Me của Ben E. King
Sinh ngày 28 tháng 9 năm 1938 ở Bắc Carolina với cái tên Benjamin Earl Nelson, King đã tìm thấy thành công đầu tiên khi là thành viên của Drifters, một nhóm doo-wop nổi tiếng với các bản “hit” như “Save the Last Dance for Me.”
Tuy nhiên, tên tuổi của King thực sự được “đóng đinh” và được công chúng nhớ tới nhất khi ông thể hiện bài “Stand By Me”, thu âm một mình trong album “Don’t Play That Song!”
Với giai điệu nhẹ nhàng và ca từ cuốn hút, “Stand By Me” đã nhanh chóng lọt vào Top 10 bài hát hấp dẫn nhất tại Mỹ năm 1961và trở lại bảng xếp hạng này 25 năm sau khi nó được chọn là nhạc phim chủ đề của bộ phim cùng tên phát hành năm 1986 do Rob Reiner đạo diễn, có nội dung về cuộc phiêu lưu của bốn chàng trai vị thành niên.
Bài hát đã được hát lại hàng trăm lần và từ lâu đã là một bài hát làm nền chính tại các đám cưới. Hiệp hội công nghiệp ghi âm Mỹ đã bầu chọn “Stand By Me” là một trong 25 ca khúc hàng đầu của thế kỷ 20.
Mặc dù trong sự nghiệp của mình, Ben E. King đã có được 12 bài hát lọt vào Top 10 bài hát hấp dẫn nhất của Mỹ (giai đoạn hoàng kim 1959-1986), và tiếp tục thu âm, rồi dừng hát vào những năm 1990, song tất cả vẫn không thể vượt qua được cái bóng quá lớn của “Stand By Me.”
Thư viện Quốc hội Mỹ đã xếp hạng bản thu âm đầu tiên của King bài hát “Stand By Me” vào Danh sách Thu âm Quốc gia và ngợi ca giọng hát sáng chói của King đã trở thành kinh điển./.
Tham khảo
- Bản nhạc gốc từ soundcloud.com
- Translated and Subtitled by Lê Quốc An (kenhsinhvien.vn)
- Ben E. King và ‘Stand By Me’: Chỉ cần một bài hát là bất tử (vneconomy.vn)
- Danh ca huyền thoại “Stand By Me” Ben E. King qua đời ở tuổi 76 (Vietnam+)
Bài Stand by Me chắc chắn kinh điển rồi. Có bản dịch tiếng Việt này giúp mình hiểu thêm về bài hát. Mà thời gian sau này toàn nghe Bon Jovi hát 😀
Bon Jovi hát với phong cách khác Ben E King. Có lẽ bây giời mọi người thích nghe kiểu mới cover hơn là R&B như hồi xưa.